Sai số mô phỏng (tracking error) của ETF là gì?

Không ETF nào bám chỉ số một cách hoàn hảo. Có hai cách đo phần lệch, và chúng trả lời hai câu hỏi khác nhau.

• Chênh lệch mô phỏng: tổng phần hiệu suất ETF khác chỉ số trong một kỳ. Con số này thường âm và xấp xỉ bằng tổng chi phí — đó là điều bình thường và dự đoán được.

• Sai số mô phỏng: mức độ dao động của phần chênh lệch đó. Con số này cho biết quỹ bám chỉ số ổn định hay thất thường.

Một ETF thua chỉ số đúng bằng mức chi phí, đều đặn qua các kỳ, là một ETF vận hành tốt. Một ETF có kỳ vượt chỉ số nhiều, kỳ thua nhiều, là ETF mô phỏng thất thường — kể cả khi trung bình trông có vẻ ổn.

Vì sao phần lệch phát sinh

Chi phí quản lý là nguyên nhân lớn nhất và không tránh được. Ngoài ra: quỹ cần thời gian và chi phí giao dịch để tái cân bằng khi chỉ số thay đổi thành phần; quỹ phải giữ một phần tiền để xử lý dòng vốn; và ở một số thị trường, quỹ có thể không mua đủ tỷ trọng một cổ phiếu do các giới hạn sở hữu.

Cách dùng thông tin này

Khi so hai ETF bám cùng một chỉ số, hãy so cả tổng chi phí và mức độ ổn định của phần chênh lệch qua nhiều kỳ. Một ETF có phí cao hơn một chút nhưng mô phỏng ổn định hơn có thể là lựa chọn tốt hơn một ETF phí thấp nhưng lệch thất thường.

Tracking error và tracking difference khác nhau thế nào?

Hai thuật ngữ này hay bị dùng lẫn. Tracking difference là khoảng cách giữa lợi suất của quỹ và lợi suất của chỉ số trong một kỳ, ví dụ một năm; con số này thường âm và phần lớn đến từ phí. Tracking error là độ lệch chuẩn của khoảng cách đó qua các kỳ ngắn hơn, tức đo mức độ dao động thất thường của phần lệch. Một quỹ có thể có tracking difference âm đều đặn do phí nhưng tracking error rất thấp, và đó vẫn là quỹ mô phỏng tốt.

Khi so hai ETF cùng chỉ số, nhà đầu tư nên đặt hai con số cạnh nhau: tracking difference cho biết mất bao nhiêu mỗi năm, tracking error cho biết phần mất đó có dự đoán được hay không.

Ngưỡng nào là chấp nhận được?

Không có ngưỡng tuyệt đối. Với rổ cổ phiếu thanh khoản như VN30, phần lệch hằng năm quanh mức tổng chi phí hoạt động là dấu hiệu bình thường; phần lệch lớn hơn nhiều so với phí, hoặc dao động mạnh giữa các quý, là tín hiệu cần đọc lại báo cáo quỹ để xem quỹ có giữ tiền mặt cao, bị giới hạn sở hữu nước ngoài, hay chậm tái cơ cấu theo chỉ số. Số liệu này được công bố trong báo cáo định kỳ của từng quỹ.