FTSE là một trong những họ chỉ số chứng khoán được nhắc đến nhiều nhất thế giới, và cũng là cái tên gắn liền với sự kiện Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi. Nhưng "FTSE" thực chất là gì, khác gì với FTSE Russell, và vì sao lại có nhiều chỉ số mang tên FTSE như FTSE 100, FTSE 250 hay FTSE Vietnam Index? Bài viết này giải thích khái niệm một cách ngắn gọn cho nhà đầu tư Việt Nam.
FTSE là gì?
FTSE (đọc là "footsie") là tên viết tắt của Financial Times Stock Exchange — ban đầu là liên doanh giữa tờ Financial Times và Sở Giao dịch Chứng khoán London (London Stock Exchange). Ngày nay, FTSE là thương hiệu chỉ số do FTSE Russell — một công ty con của Tập đoàn Sở Giao dịch Chứng khoán London (LSEG) — xây dựng và quản lý.
Cần phân biệt hai khái niệm dễ nhầm:
FTSE Russell là tổ chức tính toán và duy trì các chỉ số, đồng thời phân loại thị trường chứng khoán các nước theo mức độ phát triển.
Chỉ số FTSE (như FTSE 100) là sản phẩm do tổ chức đó tạo ra — một rổ cổ phiếu đại diện, dùng làm thước đo cho một thị trường hoặc một nhóm doanh nghiệp.
Nói cách khác, FTSE Russell là "người ra đề", còn các chỉ số FTSE là "bài toán" mà thị trường và các quỹ đầu tư bám theo.
Các chỉ số FTSE phổ biến trên thế giới
FTSE Russell duy trì hàng nghìn chỉ số. Dưới đây là những chỉ số quan trọng nhất mà nhà đầu tư thường gặp:
FTSE 100: gồm 100 công ty niêm yết lớn nhất trên Sở Giao dịch Chứng khoán London theo giá trị vốn hóa. Đây là chỉ số nổi tiếng nhất mang tên FTSE, thường được xem là "phong vũ biểu" của kinh tế Anh và thị trường châu Âu.
FTSE 250: gồm 250 công ty lớn tiếp theo, xếp ngay sau nhóm FTSE 100. Chỉ số này phản ánh nhóm doanh nghiệp vừa của Anh.
FTSE 350 và FTSE All-Share: các chỉ số rộng hơn, gộp FTSE 100 với FTSE 250 (FTSE 350) hoặc bao phủ gần như toàn bộ thị trường Anh (FTSE All-Share).
FTSE All-World và FTSE Global All Cap: các chỉ số toàn cầu, bao phủ cổ phiếu ở nhiều quốc gia và nhiều quy mô vốn hóa. Đây chính là nhóm chỉ số mà cổ phiếu Việt Nam sẽ được đưa vào sau khi nâng hạng.
Điểm chung của mọi chỉ số FTSE là được xây dựng theo bộ quy tắc minh bạch, công bố công khai và rà soát định kỳ, nên các quỹ chỉ số (index fund) và quỹ ETF trên thế giới có thể mô phỏng theo một cách khách quan.
FTSE Vietnam Index là gì? Vì sao dễ nhầm với rổ nâng hạng
Với riêng thị trường Việt Nam, có hai nhóm rổ FTSE hoàn toàn khác nhau mà nhà đầu tư hay nhầm lẫn:
FTSE Vietnam Index (và FTSE Vietnam 30 Index): là chỉ số dành riêng cho cổ phiếu Việt Nam mà một số quỹ ETF nước ngoài mô phỏng theo (ví dụ các quỹ ETF FTSE Vietnam niêm yết ở châu Âu). Rổ này đã tồn tại nhiều năm và chỉ gồm vài chục mã vốn hóa lớn của thị trường Việt Nam.
Rổ chỉ số toàn cầu FTSE (Global All Cap / FTSE All-World): là rổ mà cổ phiếu Việt Nam được đưa vào sau khi được nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi. Đây mới là sự kiện của năm 2026, với danh sách 27 cổ phiếu được công bố chính thức.
Tóm lại: "FTSE Vietnam Index" là một chỉ số riêng lẻ đã có từ lâu; còn "vào rổ FTSE khi nâng hạng" là việc Việt Nam được xếp vào hệ thống chỉ số toàn cầu của FTSE. Hai câu chuyện khác nhau, đừng gộp làm một.
Chỉ số FTSE khác gì VN-Index và VN30?
VN-Index, VN30 và các chỉ số trong nước do Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) xây dựng và quản lý, phục vụ nhà đầu tư nội địa. Chỉ số FTSE do một tổ chức quốc tế xây dựng theo chuẩn toàn cầu, nên được dòng vốn nước ngoài dùng làm tham chiếu. Khi Việt Nam vào rổ FTSE, điều đó có nghĩa là các quỹ quốc tế bám theo chỉ số FTSE buộc phải phân bổ một phần vốn vào cổ phiếu Việt Nam — đây là ý nghĩa cốt lõi của việc nâng hạng.
FTSE và việc nâng hạng thị trường Việt Nam
Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Để hiểu đầy đủ tổ chức FTSE Russell, hệ thống phân loại thị trường, lộ trình giải ngân và tỷ trọng dự kiến của Việt Nam, xem bài viết chuyên sâu: FTSE Russell là gì? Lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. So sánh giữa hai hệ thống chỉ số lớn nhất thế giới có trong bài MSCI là gì? So sánh MSCI và FTSE Russell.
Câu hỏi thường gặp
Hỏi: FTSE đọc như thế nào? Đáp: Đọc là "footsie" (fút-si), không đọc rời từng chữ cái.
Hỏi: FTSE 100 gồm bao nhiêu công ty? Đáp: 100 công ty có vốn hóa lớn nhất niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán London, được rà soát và cập nhật định kỳ.
Hỏi: FTSE và FTSE Russell có phải là một? Đáp: Không hẳn. FTSE Russell là tổ chức quản lý chỉ số; FTSE là thương hiệu và tên gọi chung của các chỉ số do tổ chức đó tạo ra.
Hỏi: FTSE Vietnam Index có phải là rổ cổ phiếu nâng hạng không? Đáp: Không. FTSE Vietnam Index là chỉ số riêng đã có từ lâu cho một số quỹ ETF nước ngoài; còn rổ nâng hạng là việc cổ phiếu Việt Nam được đưa vào hệ thống chỉ số toàn cầu FTSE.
Hỏi: Nhà đầu tư Việt Nam quan tâm chỉ số FTSE nào nhất? Đáp: Là các chỉ số toàn cầu như FTSE Global All Cap và FTSE All-World, vì đây là nơi cổ phiếu Việt Nam được thêm vào sau nâng hạng, kéo theo dòng vốn từ các quỹ quốc tế.
Bài viết liên quan
• FTSE Russell là gì? Lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam
• Nâng hạng thị trường chứng khoán là gì?
• Danh sách cổ phiếu Việt Nam vào rổ FTSE khi nâng hạng
• MSCI là gì? So sánh MSCI và FTSE Russell
Tuyên bố miễn trách nhiệm: Nội dung trên mang tính chất tham khảo, không phải là lời khuyên đầu tư. Hiệu suất trong quá khứ không đảm bảo cho kết quả trong tương lai. Nhà đầu tư nên tham khảo bản cáo bạch chính thức và quy định hiện hành trước khi quyết định.