Giữa vàng, gửi tiết kiệm và chứng khoán, đâu là lựa chọn phù hợp? Theo các chuyên gia Dragon Capital tại Investor Day nửa cuối năm 2026, điều quan trọng không phải là chạy theo kênh đầu tư nổi bật hay đoán đúng từng nhịp thị trường, mà là xây dựng kế hoạch phù hợp với mục tiêu, thời gian và khẩu vị rủi ro, rồi kiên trì thực hiện.
Điểm chính:
Đừng cố đoán từng nhịp thị trường, hãy bắt đầu bằng một kế hoạch. Phân bổ tài sản nên dựa trên mục tiêu, thời gian đầu tư và khẩu vị rủi ro, sau đó duy trì đều đặn và kỷ luật qua các chu kỳ.
Nhiều quỹ chưa chắc giúp danh mục tốt hơn. Quan trọng hơn là phân bổ tỷ trọng giữa quỹ cổ phiếu, trái phiếu và các tài sản khác sao cho phù hợp với mục tiêu và khả năng chấp nhận rủi ro.
Câu Chuyện Vị Luật Sư Và Những Email Khoe Vàng
Trong bối cảnh lãi suất tiết kiệm đang hấp dẫn ở mức 9–10%/năm, nhiều nhà đầu tư đặt câu hỏi về hiệu quả giữa quỹ cổ phiếu, tiết kiệm và vàng. Ông Lê Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Dragon Capital Việt Nam, cho rằng đây là câu hỏi không dễ trả lời, bởi kết quả phụ thuộc rất lớn vào thời điểm so sánh.
Để minh họa cho sự khác biệt này, ông Tuấn kể câu chuyện về một đồng nghiệp là luật sư. Năm 2011, người này ngày nào cũng gửi email khoe hóa đơn mua vàng thật vì khi đó giá vàng tăng rất mạnh. “Nhưng rồi ông ấy im lặng gần như 10 năm,” ông Tuấn kể. “Và từ năm 2023–2024 trở đi thì bắt đầu gửi email tiếp.”
Câu chuyện ấy minh họa cho nhận xét của ông Tuấn rằng vàng có tính chu kỳ. Theo so sánh của ông, người mua vàng từ năm 2011 và nắm giữ đến nay có hiệu suất không cao, trong khi người mua cách đây 3–4 năm lại có kết quả vượt đáng kể so với chứng khoán và tiền gửi. Tùy giai đoạn mua, hiệu suất vàng có thể dao động từ khoảng 9% đến 19–20%/năm, cho thấy thời điểm tham gia có ảnh hưởng lớn đến kết quả đầu tư.
TS. Lê Anh Tuấn, Tổng giám đốc Dragon Capital tại Investor Day ngày 13/8. Ảnh: Đức Duy
Đặt cạnh nhau trong khung 10–15 năm, theo các con số được ông Tuấn đưa ra tại chương trình, chứng khoán đạt khoảng 13–14%/năm. Trong khi đó, tiền gửi tiết kiệm ở mức tốt cũng chỉ khoảng 7,5%/năm. Riêng mức lãi suất tiền gửi 9–10% hiện nay, các chuyên gia tại chương trình đánh giá là mức đột biến của năm nay và không được kỳ vọng duy trì trong dài hạn.
Từ những so sánh trên, ông Tuấn không cho rằng nhà đầu tư nên loại bỏ hoàn toàn bất kỳ kênh nào. Người lớn tuổi hoặc cần sự ổn định vẫn có thể ưu tiên tiền gửi tiết kiệm, trong khi vàng có thể chiếm một phần trong danh mục. Theo đó, vấn đề không nằm ở việc chọn một kênh duy nhất, mà ở cách phân bổ tài sản sao cho phù hợp với nhu cầu và mục tiêu của mỗi người.
Nhiều Quỹ Chưa Chắc Tốt Hơn, Quan Trọng Là Phân Bổ Tài Sản
Đây cũng là tinh thần trong câu trả lời của bà Lương Thị Mỹ Hạnh, Giám đốc Quản lý tài sản khối trong nước, khi nhà đầu tư hỏi: nên chọn một quỹ duy nhất hay kết hợp nhiều quỹ?
"Theo quan điểm của mình, không cần thiết phải nhiều quỹ. Nó chỉ làm các bạn rối và phải theo dõi nhiều thôi," bà Hạnh chia sẻ. "Quan trọng nhất là tỷ trọng phân bổ tài sản giữa một bên là cổ phiếu, một bên là trái phiếu". Bà cũng lưu ý rằng nhà đầu tư mới thường dễ bỏ qua việc mỗi quỹ vốn đã có sự đa dạng hóa nhất định trong danh mục, nên mua thêm nhiều quỹ chưa chắc đồng nghĩa với đa dạng hóa tốt hơn.
Từ đó, bà gợi ý khung tham khảo theo ba chân dung nhà đầu tư. Người thận trọng, thời gian đầu tư ngắn, nên tìm đến các quỹ rủi ro thấp như quỹ trái phiếu. Người có thời gian đầu tư khoảng 3–5 năm và chấp nhận mức rủi ro vừa phải có thể chọn quỹ cân bằng. Danh mục này thường kết hợp cổ phiếu tăng trưởng với khoảng 40% trái phiếu để tạo "bộ giảm sốc". Một lựa chọn khác là tự kết hợp quỹ cổ phiếu và quỹ trái phiếu theo tỷ trọng mong muốn. Còn với người trẻ hoặc người chấp nhận được rủi ro cao, theo khung tham khảo được bà Hạnh đưa ra, tỷ trọng cổ phiếu có thể lên tới 80–90%, thậm chí 100%. Đây chỉ là khung tham khảo cho người chấp nhận rủi ro cao, không phải mức phù hợp với mọi nhà đầu tư.
Với người muốn cân bằng, bà Hạnh nhắc đến công thức kinh điển 60/40, tức 60% cổ phiếu và 40% trái phiếu, khá phổ biến trên thế giới. Theo bà, ngay cả người đến 60 tuổi vẫn có thể tham khảo khung này. Bản thân bà chia sẻ: "Cho đến khi về hưu, tôi nghĩ mình cũng không để tỷ lệ trái phiếu vượt quá 40%, vì như thế đã đủ cho mình một bộ đệm ở bên dưới rồi."
Quy Tắc "100 Trừ Đi Số Tuổi", Một Điểm Khởi Đầu Để Tham Khảo
Với nhà đầu tư mới cần một điểm khởi đầu đơn giản, bà Hạnh giới thiệu một quy tắc kinh nghiệm (rule of thumb). Cách tính rất đơn giản, lấy 100 trừ đi số tuổi. Kết quả được dùng như một mức tham khảo cho tỷ trọng cổ phiếu trong danh mục. Ví dụ, với người 30 tuổi, tỷ trọng cổ phiếu tham khảo sẽ vào khoảng 70% danh mục, phần còn lại là các tài sản an toàn hơn. Người chấp nhận rủi ro cao hơn có thể tham khảo biến thể 120 trừ đi số tuổi. Bà Hạnh cho biết bản thân thường tham khảo mốc 120 thay vì 100.
Có thể hiểu quy tắc này dựa trên thực tế nhà đầu tư trẻ thường có thời gian đầu tư dài hơn, nên có nhiều thời gian để danh mục đi qua các chu kỳ thị trường và phục hồi sau những đợt điều chỉnh. Càng gần thời điểm cần dùng tiền, tỷ trọng tài sản an toàn càng nên tăng lên. Tuy nhiên, tuổi chỉ là một trong các yếu tố. Như bà Hạnh nhấn mạnh, việc phân bổ còn phải phù hợp với mục tiêu và khẩu vị rủi ro của mỗi người.
Theo bà, khi đã có một mục tiêu dài hạn như đầu tư cho con, mua nhà hay chuẩn bị cho nghỉ hưu, nhà đầu tư không nên thay đổi kế hoạch chỉ vì một tháng hay một quý thị trường kém thuận lợi. Quy tắc “100 trừ tuổi” hay công thức 60/40 vì thế chỉ là những khung tham khảo. Quan trọng hơn việc đoán đúng từng nhịp thị trường là có một kế hoạch phù hợp, bắt đầu sớm và duy trì đầu tư đều đặn, kỷ luật qua các chu kỳ.
